Zusters
Omdat het boek nu in de winkel ligt en ik er nog niet helemaal klaar voor ben aan een nieuw te beginnen, was het tijd om op vakantie te gaan. Niet ver ditmaal, want België in de herfst is mooi. Na een aantal dagen bij Lommel, reden we door naar de Ardennen. Onderweg passeerden we de abdij van Herkenrode en dat bleek, ondanks de storm, een mooie tussenstop.
De abdij wordt niet meer bewoond door zusters en is toegankelijk voor publiek. Naast de imposante kerk van cortenstaal, staan er nog een aantal oude gebouwen, die veel informatie bieden over het leven van de cistercienzerinnen die er eeuwenlang woonden.
Toen ik daar zo rondliep, zag ik heel wat parallellen met de abdij van Maubuisson, het klooster uit Zelfportret. Ook deze abdij was in de middeleeuwen gesticht, in 1192, op de grond die de kerk gekocht had van een graaf, die hiermee zijn deelname aan een kruistocht bekostigde. Het werd het eerste cistercienzerinnenklooster in de lage landen en het rijkste. Hier woonden adellijke dames. Natuurlijk woonden er ook andere vrouwen, en zelfs enkele mannen, want het werk moest ook gedaan. In Maubuisson was dat ook zo, tot geruststelling van Louise Hollandine.
Beide abdijen bezaten veel land, waarvan de opbrengsten meehielpen de rijkdom in stand te houden. Zeker vanaf de 16e eeuw stonden er machtige vrouwen aan het hoofd, die elk hun stempel op de abdij drukten met prestigieuze bouwprojecten. In Herkenrode zijn daar nog een infirmerie (zeg maar ziekenhuis) en een abdissenresidentie van over. Dat laatste is een groot, classicistisch huis, met zalen die niet zouden misstaan in paleizen.
Ook in Maubuisson werd er door meerdere abdissen uitbreidingen geïnitieerd. Ook Louise liet zich niet onbetuigd. Zij zorgde voor de verbetering van het watersysteem, met onder meer visvijvers en een werkende fontein. Natuurlijk werden die niet door haar ontworpen, maar ze was zich er bewust van dat niet de ontwerpers, maar de opdrachtgevers onthouden zouden worden. En het was goed voor haar prestige. Zoals de balzaal in het Witte Huis van Donald Trump.
Ik weet hoe dat gaat. De fontein zal vooral bekend worden als de fontein van moeder Louise, omdat hij in mijn tijd gemaakt is. We hebben hier ook het torentje van moeder Anne, de ramen van moeder Charlotte en natuurlijk, het beruchtste voorbeeld, de latrines van moeder Catherine.
Wat mij vooral weer opviel was hoe goed de dames het voor zichzelf geregeld hadden. Zoveel luxe, zoveel personeel. En dat terwijl voor hen ook de regel van Benedictus gold. Gehoorzaamheid, stilte, nederigheid en matigheid.
Matigheid
Mooi Hennie, goed om de geschiedenis te doorleven, altijd lastig om daar een moreel oordeel aan te verbinden, we zijn immers blij met de investeringen die zijn gedaan en die ons nu die inkijk geven.
Dankjewel, en dat is ook weer waar.